Porozmawiaj z nami
Czat udostępnia Firmao.pl CRM
Baza wiedzy

Lampy bakteriobójcze i wirusobójcze – zasady działania i zastosowanie


Dodał: Medicalonline Data: 04.02.2022

Każda placówka medyczna jest miejscem, gdzie trudno uniknąć kontaktu z drobnoustrojami. Codziennie pojawiają się w niej pacjenci z infekcjami wirusowymi, bakteryjnymi, a także grzybiczymi. W tej sytuacji konieczne jest zapewnienie bezpieczeństwa innym osobom, zwłaszcza tym leczącym się przewlekle. Pomóc w tym może specjalny sprzęt służący do dezynfekcji powierzchni, a także powietrza. Z powodzeniem jest on stosowany także w sektorze spożywczym, kosmetycznym, edukacyjnym i w innych branżach. Działanie bakteriobójcze i wirusobójcze może być pomocne wszędzie tam, gdzie przebywa wiele osób. Ważny jest jednak prawidłowy dobór stosowanych środków, aby łączyły w sobie skuteczność i bezpieczeństwo.

Czym jest dezynfekcja i jakie środki są do niej wykorzystywane?

Dezynfekcja to metoda usunięcia szkodliwych dla zdrowia człowieka mikroorganizmów. Najczęściej spotykanymi drobnoustrojami wywołującymi choroby są wirusy i bakterie, a także grzyby. Do organizmu ludzkiego mogą one dostać się razem z wdychanym powietrzem. Łatwo można się też zarazić, dotykając skażonych przedmiotów (np. klamki, poręcze), a następnie nosa, oczu i ust. Aby zapewnić ochronę przed zakaźnymi czynnikami, ważne są środki i urządzenia biobójcze. Należą do nich:

Chcąc ograniczyć ryzyko zakażeń, zwłaszcza w miejscach, z których korzysta wiele osób, stosuje się dezynfekcję:

  • powietrza
  • powierzchni i przedmiotów
  • rąk (poprzez mycie i stosowanie wyłącznie w tym celu przeznaczonych płynów)

Należy zwrócić uwagę, aby odpowiednio dobrać sposób odkażania do rodzaju czyszczonego miejsca. Tylko wtedy jego użycie będzie bezpieczne. Coraz częściej w miejscach publicznych stosowane są specjalne urządzenia, które służą do dezynfekcji. Pozwalają one na kompleksowe oczyszczenie otoczenia z materiału zakaźnego.

Promieniowanie bakteriobójcze i wirusobójcze – sposób działania

 Urządzenia do dezynfekcji działają zwykle na zasadzie wytworzenia promieniowania, które niszczy drobnoustroje chorobotwórcze. Ich sposób działania różni się od rodzaju sprzętu. Najczęściej używa się typy lamp:

  • bezpośredniego działania
  • przepływowe
  • hybrydowe

Każda z nich ma inne środki ostrożności stosowania, dlatego zawsze warto zapoznać się z dołączoną do niej instrukcją.

Lampy bakteriobójcze bezpośredniego działania

Promieniowanie o działaniu bakteriobójczym wydzielane jest na zewnątrz, przez co dezynfekuje całe pomieszczenie. Ten model emituje jednak ultrafiolet szkodliwy dla ludzkiego organizmu poza swoją oprawę. To sprawia, że w takim pomieszczeniu nie mogą przebywać ludzie ani zwierzęta. Należy również zabrać w inne miejsce rośliny. W działaniu biobójczym taka technologia wykazuje bardzo wysoką skuteczność. Sprawdza się także w dezynfekcji wody i powierzchni.

Lampy przepływowe

Cały proces przebiega wewnątrz urządzenia, gdzie odbywa się oczyszczanie pobranego z otoczenia powietrza. Dostaje się ono do komór poprzez zassanie za pomocą wentylatora. Następnie trafia ono na filtr, który wyłapuje cząsteczki kurzu i pyłów. Jest to ważne w przypadku alergików. W ten sposób przygotowane jest przekazywane do komory właściwej, w której zachodzi niszczenie mikroorganizmów promieniowaniem UVC. Wszystko to odbywa się wewnątrz oprawy, dzięki czemu nie ma niebezpieczeństwa dla człowieka, roślin i zwierząt. Po całym procesie czyste powietrze trafia do pomieszczenia. Dzięki temu technologia ta może być stosowana także w gabinetach, gdzie przebywa pacjent i personel medyczny, a nawet w domach. Najlepiej, gdy sprzęt jest ustawiony przynajmniej 1 metr od przebywających w pobliżu osób. Zaleca się też regularnie otwierać okna.

Lampy dwufunkcyjne

Jest to połączenie modelu bezpośredniego działania z przepływowym. Umożliwiają one kompleksową dezynfekcję pomieszczeń. Bardzo dobrze sprawdzają się w przychodniach. W czasie, gdy w pomieszczeniach przebywają chorzy i personel stosowana jest funkcja przepływowa. Dzięki temu urządzenie nie emituje promieniowania UV-C na zewnątrz i może być używane w obecności człowieka. W miejscach, w których w danym momencie nie są przyjmowani pacjenci, można włączyć funkcję bakteriobójczą bezpośredniego działania. Poprzez zewnętrzny promiennik dochodzi do naświetlania całego pomieszczenia. W tym czasie dezynfekowane jest nie tylko powietrze, ale też wszystkie sprzęty i przedmioty, ściany oraz okna. Poprzez efekt odbicia promieni dostają się one także do trudno dostępnych przestrzeni. Jest to przydatne zwłaszcza w placówkach przyjmujących pacjentów infekcyjnych. Dzieje się tak, gdyż tam wirusy podczas kaszlu i kichania osadzają się na wielu powierzchniach.

Promieniowanie UV i jego wykorzystanie w dezynfekcji

Jedną z najczęściej stosowanych metod sterylizacji powietrza i powierzchni jest zastosowanie promieniowania ultrafioletowego. Zwykle wykorzystywane jest UV-C o długości fali między 200 nm a 280 nm, przy którym wydziela się ozon. Działa to niszcząco na mikroorganizmy, gdyż ultrafiolet jest pochłaniany przez ich białka oraz kwasy nukleinowe. Następnie w jądrze komórkowym drobnoustrojów, na skutek zaabsorbowanych promieni dochodzi do niszczących je reakcji. Czasami do oczyszczania pomieszczeń stosuje się także promienie UV-A i UV-B. Mają one jednak słabsze działanie.

Promieniowanie UVC – szkodliwość i środki ostrożności

W przypadku urządzeń, w których promienie UV emitowane są na zewnątrz, nie może być osób w pomieszczeniu oczyszczanym. Chcąc załączyć sprzęt, należy mieć założone specjalne okulary ochronne, a twarz dodatkowo chronić przyłbicą. Odzież powinna mieć długie rękawy i zakrywać jak największą powierzchnię skóry. Trzeba wyjść z pomieszczenia najszybciej, jak to możliwe. Jest to ważne, gdyż narażenie na światło UV może powodować skutki uboczne w postaci:

  • zapalenia spojówek i rogówki
  • oparzenia skóry
  • reakcji fotouczuleniowych

Długotrwała ekspozycja na promienie UV-C może wywoływać:

  • zaćmę
  • nowotwory

Dlatego ważne jest, aby dezynfekcja była wykonywana z zachowaniem wszelkich zasad bezpieczeństwa.

Gdzie znajdują zastosowanie lampy UVC?

Urządzenia te warto stosować wszędzie tam, gdzie jest duże narażenie na zetknięcie się z materiałem wywołującym choroby. Do takich miejsc należą:

  • przychodnie
  • gabinety lekarskie, zabiegowe i stomatologiczne
  • laboratoria
  • apteki
  • przemysł farmaceutyczny (produkcja leków, szczepionek)
  • szpitale
  • pracownie rehabilitacji
  • kliniki weterynaryjne
  • salony kosmetyczne i fryzjerskie
  • przemysł spożywczy
  • restauracje
  • żłobki, przedszkola, świetlice, szkoły
  • środki komunikacji (np. autobusy, pociągi)
  • urzędy

W takich miejscach potrzebne jest działanie wielokierunkowe, gdyż znajduje się w nich duża ilość patogenów. Spotkać tu można najczęściej:

  • bakterie i wirusy, w tym sars-cov-2, wywołujący chorobę covid-19
  • grzyby
  • pleśnie

Do dezynfekcji powietrza w pomieszczeniach, gdzie przebywają personel i pacjenci najlepiej użyć model przepływowy. Jego zasada działania sprawia, że szkodliwe promieniowanie nie wydostaje się na zewnątrz poza oprawę. Dzięki temu niszczy ono mikroby, ale nie jest szkodliwe dla człowieka i innych organizmów żywych. Często jest możliwość zamontowania ich na ścianie lub suficie. Można wybrać też wersję na statywie mobilnym, z możliwością łatwego przemieszczenia.

Czy urządzenie bakteriobójcze można stosować w domu?

Właściwie dobrany sprzęt do dezynfekcji może być również stosowany w warunkach domowych. Najbezpieczniej jest wybrać w takim przypadku model przepływowy. Dzięki temu można dezynfekować pomieszczenia, w których najczęściej przebywają domownicy.

Więcej na temat dezynfekcji pomieszczeń przeczytaj tutaj!

 

W jaki sposób korzystać z UVC do dezynfekcji?

Najważniejsze w każdym sposobie oczyszczania powietrza i powierzchni jest zachowanie bezpieczeństwa, przy dobrej skuteczności działania. Należy więc zawsze zapoznać się z instrukcją dołączoną do urządzenia. Warto zwrócić uwagę na najważniejsze informacje, do których należą:

  • czas naświetlania
  • dawka promieniowania
  • sposób działania (czy wytwarza promieniowanie na zewnątrz)
  • środki ostrożności podczas włączania i wyłączania

Bardzo wygodne jest wprowadzone przez niektórych producentów zdalne włączanie i wyłączanie sprzętu. Przydaje się także możliwość użycia do tego pilota. Ograniczy to bezpośredni kontakt personelu z promiennikiem UV-C.

Znaczenie urządzeń wirusobójczych w czasie pandemii covid-19

Działanie przeciwwirusowe w ostatnim czasie nabrało szczególnego znaczenia. Podczas rozprzestrzeniania się choroby zakaźnej warto korzystać z zalecanych form ochrony. Światowa Organizacja Zdrowia WHO rekomenduje użycie promieniowania UV-C do dezynfekcji jako metodę zapobiegania zarażeniom. Należy jednak pamiętać o tym, żeby nawet w miejscach, w których działa UVC mieć założoną maseczkę FFP3. To pozwoli na kompleksową ochronę, zwłaszcza tam, gdzie przebywa wiele osób.

 

 

fb