Szukasz sprzętu medycznego? Wypełnij darmowe zapytanie
Wypełnij darmowe zapytanie
MedicalOnline.pl wyszukuje najlepszych dostawców
i przesyła im Twoje zapytanie
Dostawcy przesyłają Ci oferty handlowe dotyczące zapytania
sprzęt medyczny
Wyślijzapytanie ofertowe

Ile czasu powinien trwać dyżur medyczny, aby można go było nazwać dyżurem?

Magdalena Rycak, ekspert ABC Serwis Prawo i Zdrowie, Wolters Kluwer Polska | 2009-02-23
Ile czasu powinien trwać dyżur medyczny, aby można go było nazwać dyżurem?

Ile czasu powinien trwać dyżur medyczny, aby można go było nazwać dyżurem?

Pytanie:
Ile czasu powinien trwać dyżur medyczny, aby można go było nazwać dyżurem?
Jestem lekarzem w trakcie specjalizacji i muszę odbyć przynajmniej 3 dyżury miesięcznie.
Jak odnieść to do kontekstu pracy zmianowej?

Odpowiedź:


Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej (tekst jedn.: Dz. U. z 2007 r. Nr 14, poz. 89 z późn. zm.; dalej jako: u.z.o.z.) nie precyzują, ile czasu powinien trwać dyżur medyczny. Pośrednio można wywnioskować, że czas dyżuru może wahać się od 1 godziny do 13 godzin, w zależności od indywidualnego rozkładu czasu pracy pracownika.


Uzasadnienie:


W § 5 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 października 2005 r. w sprawie specjalizacji lekarzy i lekarzy dentystów (Dz. U. Nr 213, poz. 1779 z późn. zm.) dyżury medyczne określone zostały jako forma dydaktyczna wpisana w obowiązujący ramowy program specjalizacji, z zaleceniem obowiązku ich pełnienia w czasie realizacji programu odpowiedniej specjalizacji, w liczbie określonej w tym programie, nie mniej niż 3 dyżury w miesiącu. Nie został określony natomiast czas trwania takiego dyżuru.
Pracownikowi pełniącemu dyżur medyczny przysługuje bezpośrednio po dyżurze nieprzerwany 11-godzinny odpoczynek dobowy (art. 32jb ust. 2 u.z.o.z.).


W art. 32jb ust. 1 u.z.o.z. ustawodawca kategorycznie stwierdził, że prawo do takiego wypoczynku przysługuje "w każdej dobie". Należy tu sięgnąć do kodeksowej definicji doby pracowniczej. Po nowelizacji ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (tekst jedn.: Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 z późn. zm.) dokonanej ustawą z dnia 14 listopada 2003 r.(Dz. U. Nr 213, poz. 2081) w art. 128 § 3 pkt 1 Kodeksu pracy wprowadzona została definicja doby pracowniczej, przez którą należy rozumieć 24 kolejne godziny, poczynając od godziny, w której pracownik rozpoczyna pracę zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy.


Zdaniem Głównego Inspektoratu Pracy (stanowisko z dnia 27 listopada 2007 r.) w stosunku do pracowników pełniących dyżur 11-godzinny, okres odpoczynku dobowego, który przypada w dobie pracowniczej, powinien być udzielony bezpośrednio po zakończeniu pełnienia dyżuru zgodnie z art. 32jb ust. 2 u.z.o.z.


W praktyce więc, zdaniem Głównego Inspektoratu Pracy, nie ma przeszkód prawnych, aby odpoczynek dobowy udzielany był po zakończeniu dyżuru, którego maksymalny czas trwania musi zamykać się w obrębie 24 godzin od chwili rozpoczęcia pracy, gdy dyżur pełniony jest po zakończeniu normalnej pracy.
Oznaczałoby to, że dla pracownika, którego dobowy wymiar czasu pracy wynosi 7 godzin i 35 minut, dyżur nie mógłby przekraczać 16 godzin 25 minut.


Dla pracującego przez 12 godzin w równoważnym czasie pracy dyżur nie mógłby przekraczać 12 godzin.
W przypadku dyżuru pełnionego w dniu wolnym od pracy mógłby on trwać nawet do 24 godzin.
Pogląd prezentowany przez Główny Inspektorat Pracy nie znajduje jednak uzasadnienia w wykładni gramatycznej art. 32jb ust. 2 u.z.o.z., który wyraźnie stanowi, że pracownikowi pełniącemu dyżur medyczny okres odpoczynku, o którym mowa w ust. 1 powinien być udzielony bezpośrednio po zakończeniu pełnienia dyżuru medycznego.


W art. 32jb ust. 1 u.z.o.z. mowa jest o okresie co najmniej 11-godzinnego nieprzerwanego odpoczynku "przysługującego w każdej dobie". Przepis art. 32jb ust. 2 u.z.o.z. gwarantuje, że dyżur zawsze musi przypadać po okresie normalnej pracy, ponieważ okres odpoczynku dobowego ma przypadać po normalnej pracy. Uniemożliwia to sytuację, w której pracownik po dyżurze w stanie określonego zmęczenia przystępuje do normalnej pracy i dopiero po niej korzysta z dobowego odpoczynku.
Należy uznać, że niezależnie od przyjętego systemu czasu pracy dobowy wymiar czasu pracy wraz z wliczanym do niego czasem trwania dyżuru w każdej dobie nie może przekraczać 13 godzin. Wymiar dyżuru dla pracownika pracującego 7 godzin 35 minut na dobę nie może przekraczać 5 godzin 25 minut. Dla pracującego 12 godzin na dobę - 1 godziny.


Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady Nr 88/2003/WE z dnia 4 listopada 2003 r. dotycząca niektórych aspektów organizacji czasu pracy (Dz. U. UE L 299 z 18 listopada 2003, str. 9) w art. 17 ust. 2 i 3 lit. c(i) dopuszcza wprowadzenie, w szczególności w drodze ustawowej, odstępstw od zasady 11-godzinnego odpoczynku w okresie 24-godzinnym w przypadku usług odnoszących się do przyjmowania, leczenia lub opieki zapewnianej przez szpitale lub podobne zakłady, włącznie z działalnością lekarzy stażystów. W stosunku do pracowników wykonujących niektóre rodzaje prac, odstępstwa od minimalnych okresów odpoczynku mogą zostać przyjęte, pod warunkiem że zainteresowanym pracownikom zapewni się równoważne okresy wyrównawczego odpoczynku. W wyjątkowych przypadkach, w których z obiektywnych przyczyn nie jest możliwe udzielenie równoważnych okresów odpoczynku, pracownikom należy zapewnić odpowiednią ochronę (art. 17 ust. 2 dyrektywy). Gdyby przyjąć interpretację Głównego Inspektoratu Pracy, to art. 32jb u.z.o.z. naruszałby art. 17 ust. 2 dyrektywy.


więcej na www.abc.com.pl

Zadaj pytanie naszemu ekspertowi. Wyślij wiadomość z pytaniem na adres redakcja@medicalonline.pl

Brak tagów