Szukasz sprzętu medycznego? Wypełnij darmowe zapytanie
Wypełnij darmowe zapytanie
MedicalOnline.pl wyszukuje najlepszych dostawców
i przesyła im Twoje zapytanie
Dostawcy przesyłają Ci oferty handlowe dotyczące zapytania
sprzęt medyczny
Wyślijzapytanie ofertowe

Jak dobrze zaplanować centralną instalację gazową?

Milena Pietrzykowska/MedicalOnline.pl | 2011-04-13
Specjaliści z branży gazów medycznych już od kilku lat obserwują dynamiczny wzrost zapotrzebowania na instalacje systemów rurociągowych oraz znaczne zwiększenie popytu na same gazy. Choć nadal największymi odbiorcami (około 85%) pozostają obiekty publicznej służby zdrowia, to jednak udział sektora prywatnego znacząco wzrasta i wydaje się być stałą tendencją.

Każdy zarządzający jednostką opieki medycznej doskonale zdaje sobie sprawę ze znaczenia nowoczesnego centralnego systemu zasilania dla gazów medycznych. To nie tylko istotne usprawnienie pracy szpitala i wzrost bezpieczeństwa pacjentów, ale także mocna karta przetargowa w rozmowach z Narodowym Funduszem Zdrowia w przypadku dyskusji o wydajności placówki. Choć koszty takiej instalacji nie są najniższe, to zakwalifikowanie systemu rurociągowego do gazów medycznych jako wyrobu medycznego klasy IIB narzuca dostosowanie bieżącej instalacji do wymogów prawnych i standardów europejskich. 

Jak sprostać tym wymaganiom? I tu pojawiają się trzy możliwe rozwiązania. Po pierwsze - można wymienić starą instalację, często niezgodną z normami europejskimi, na zupełnie nowy system – jest to stosunkowo droga opcja, ale najczęściej jedyna możliwa. Po drugie – można rozbudować istniejący system o niezbędne wyposażenie, np. najnowsza norma PN-EN ISO 7396-1 z 2010 roku nakazuje montowanie układów zasilania składających się z trzech niezależnych źródeł: podstawowego, rezerwowego i awaryjnego. Trzecie rozwiązanie zarezerwowane jest tylko dla placówek nowo powstających – najlepiej i najtaniej montować instalację przy budowie.

Najważniejszym kierunkiem rozwoju na rynku jest wprowadzanie centralnych systemów dostarczania gazów o coraz wyższej jakości. Zdecydowanie sprzyjają temu liczne uwarunkowania prawne, które narzucają sprostanie postawionym wymogom. Instalację systemu rurociągowego i całej sieci gazowej warto powierzyć wyspecjalizowanej i sprawdzonej firmie, która często nie tylko zajmie się montażem sieci, ale także zaplanuje i doradzi najlepsze rozwiązania. Według najnowszych przepisów prawnych każda instalacja musi być przetestowana i certyfikowana przez uprawnioną do tego firmę. Takie obostrzenia są korzystne dla obu stron – placówce medycznej dają gwarancję, że system rurociągowy wykonany jest na określonym poziomie i spełnia wymagane standardy bezpieczeństwa, a przed wykonawcą instalacji stawia jasne i przejrzyste zadania do realizacji. 

Dlaczego centralny system, a nie butle z gazami?

Zakres zastosowania gazów medycznych staje się coraz szerszy. Wciąż najpopularniejszym i najczęściej wykorzystywanym gazem pozostaje tlen i to na niego jest największe zapotrzebowanie. Jednak specjaliści zwracają uwagę na zwiększający się udział innych produktów gazowych, takich jak podtlenek azotu i dwutlenek węgla. Ten pierwszy, do tej pory wykorzystywany głównie w anestezjologii, znalazł również zastosowanie w kriochirurgii. W przypadku dwutlenku węgla zwiększony popyt jest związany z rozwojem technik laparoskopowych. 

Coraz szersze pole eksploatacji gazów wymusza niejako wprowadzenie lepszych systemów ich dostarczania i nadzoru. Instalacje rurociągowe gazów medycznych mają za zadanie dostarczanie gazów do sal operacyjnych, oddziałów intensywnej terapii, sal wybudzeniowych i pooperacyjnych, sal łóżkowych, pomieszczeń zabiegowych i diagnostycznych. Zalety centralnego rurociągu są nieporównywalne z zasilaniem z butli. Parametry gazów „ze ściany” są stale monitorowane, w razie awarii reakcja jest natychmiastowa, a doprowadzenie gazów zostaje automatycznie zamknięte. Punkty kontrolno-pomiarowe czuwają nad poprawnością działania całej instalacji. Ponadto taki system ma możliwość nieprzerwanej pracy, uzależnionej tylko zapotrzebowaniem oddziału lub gabinetu, nie zakłóconej przez przymus wymiany pustej butli. To znacznie ułatwia kwestie logistyczne – nie ma potrzeby transportu butli (pełnych i pustych), ich montażu i uzależnienia od ich zasobów. To z kolei znacznie ogranicza przenoszenie patogenów do i ze szpitala przez zabrudzone butle, co wpływa na poziom sanitarny jednostki. Ma to duże znaczenie szczególnie w salach intensywnego nadzoru medycznego. Kolejnym argumentem przemawiającym „za” centralną instalacją jest fakt, że punkty poboru umieszczone przy łóżkach to ogromna wygoda przede wszystkim dla personelu. Łatwe w obsłudze i eksploatacji panele i kolumny zupełnie zmieniają standard pracy. Wykorzystanie gazów medycznych bezpośrednio z butli odchodzi powoli do lamusa, obecnie standardem staje się zasilanie z centralnego rurociągu, przynajmniej w większych placówkach. 


Wymogi formalne, jakie musi spełniać instalacja do gazów medycznych

Zgodnie z Ustawą o Wyrobach Medycznych z dnia 20 maja 2010 roku (Dz.U. nr 107 poz. 679 z 2010r.) i rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 30 kwietnia 2004 roku w sprawie klasyfikacji wyrobów medycznych do różnego przeznaczenia (Dz. U. Nr 100, poz. 1027 ze zm.) system rurociągowy do gazów jest wyrobem medycznym klasy IIB. Wymienione rozporządzenie Ministra Zdrowia wdrożyło przepisy Dyrektywy Rady 93/42/EWG z dnia 14 czerwca 1993 roku w sprawie wyrobów medycznych. 

Elementy instalacji muszą być wykonane i certyfikowane zgodnie z wymogami normy PN-EN ISO 7396-1 z 2010 roku o tytule „Systemy rurociągowe do gazów medycznych” i powinny być oznaczone symbolem CE.